Haïti

Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie

Ga naar: navigatie, zoeken

République d'Haïti
Repiblik d Ayiti

(Details)

Basisgegevens

Officiële landstaal: Kreyòl, Frans

Hoofdstad: Port-au-Prince

Regeringsvorm: Republiek

Staatshoofd: René Préval

Regeringsleider: Jacques-Edouard Alexis

Religie: Katholiek 80%, Protestant 16%

Oppervlakte: 27.750 km² ^[1] (0,6% water)

Inwoners: 8.373.750 (2003^[2])
8.924.553 (2008^[3]) (321,6/km² (2008))

Bijv. naamwoord: Haïtiaans

Inwoneraanduiding: Haïtiaan

Overige

Volkslied: La Dessalinienne

Munteenheid: Gourde (HTG)

UTC: -5

Nationale feestdag: 1 januari

Web | Code | Tel. .ht | HTI | 509

Topografie

Kaart van Haïti (VN) [klik voor vergroting]

___	Landen & Volken

Haïti, officieel de Republiek Haïti (Frans: République d'Haïti, Kreyòl: Repiblik d Ayiti), is een republiek op het westelijk deel van het eiland Hispaniola in de Caribische Zee. De hoofdstad is Port-au-Prince. Haïti ligt oostelijk van Cuba, en grenst in het oosten over 275 kilometer aan de Dominicaanse Republiek.

[bewerk] Geschiedenis

Toen Columbus Haïti ontdekte in 1492, werd het nog bewoond door de oorspronkelijke bewoners, de Arowakken. In daaropvolgende decennia stierf deze bevolkingsgroep uit door opgelegde dwangarbeid en ziekten. Vanaf de tweede helft van de 17e eeuw werd het land herbevolkt met honderdduizenden slaven die uit Afrika werden gehaald voor de suiker- en koffieplantages.

In 1697 gaf Spanje het bevel over het westelijke deel van Hispaniola over aan Frankrijk, dat het gebied Saint-Domingue noemde. Het werd een van Frankrijks rijkste koloniën. Saint-Domingue produceerde rond 1780 ongeveer 40 procent van alle suiker en 60 procent van alle koffie die in Europa werd gebruikt. Deze ene kolonie (van ongeveer de grootte van België) produceerde meer suiker en koffie dan alle Britse West-Indische koloniën samen.

Haïti werd het tweede onafhankelijke land op het westelijk halfrond, na de Verenigde Staten. Na een slavenopstand in 1791 keerde de bevolking zich tegen het Franse bewind. Het versloeg een door Napoleon gezonden leger en verklaarde zich onafhankelijk van het Franse moederland op 1 januari 1804. Later dat jaar riep de rebellenleider zichzelf uit tot keizer Jacob I van Haïti.

Santo Domingo, het oostelijke, Spaanssprekende deel van Hispaniola, maakte zich los van Haïti in 1844 en werd de Dominicaanse Republiek. Met 22 bewindsveranderingen tussen 1843 en 1915, talloze couppogingen en samenzweringen maakte Haïti een zware politieke en economische tijd door. Van 1915 tot 1934 bezette het leger van de Verenigde Staten het land. Dit werd eerst opgevat als een poging om een Duitse invasie te verijdelen, maar dit was slechts gebaseerd op Eerste Wereldoorlog-hysterie. De Amerikanen brachten Haïti niet veel goeds; het bestaande gelaagde onderwijsstelsel werd vernietigd en rassenslavernij opnieuw ingevoerd.

In 1991 werd Jean-Bertrand Aristide gekozen in een als democratisch beschouwde stemming. Aristide werd afgezet op 30 september 1991, bijna acht maanden na zijn inauguratie tot president. In de jaren na deze coup berustte het gezag bij een militaire junta. In deze periode vonden talloze moorden plaats. Na interventie van de Verenigde Staten en enkele andere landen (onder VN-paraplu) kwam Aristide in 1994 weer aan de macht. Hij is desalniettemin nooit populair in de Verenigde Staten geweest. Daarom, en door binnenlandse politieke spelen in de Verenigde Staten, duurde het tot 1994 voordat de Amerikanen Aristide gingen steunen.

In 2000 werd Aristide herverkozen. Enkele door Aristide genomen maatregelen zoals het optrekken van het algemeen minimumloon dat Westerse bedrijven in Haïti trof vielen niet in goede aarde bij de Verenigde Staten, Frankrijk en Canada. Kort daarop ontstond er een rebellie waarbij door Amerika bewapende rebellen zeer snel terrein wonnen tegenover de Haïtiaanse ordediensten. Aristide had uit vrees voor een staatsgreep jaren voordien het leger ontbonden waardoor Haïti enkel een politieaparaat had dat welgeteld over één helikopter beschikte. Inmiddels had Aristide een internationale oproep gelanceerd om zo snel mogelijk VN blauwhelmen te sturen. Door interventie van Frankrijk en de VS kwamen deze echter pas aan toen het te laat was en de rebellen Haïti haast volledig in handen hadden. Aristide had de keuze tussen geliquideerd worden of het land te worden uitgevlogen door de Verenigde Staten en koos voor dat laatste. Veel partijgenoten hadden deze keuze niet en zijn inmiddels vermoord of ondergedoken.

[bewerk] Bevolking

De bevolking van Haïti stamt grotendeels af van de Afrikanen die als slaven naar het land werden gebracht en spreekt Kreyòl, een op Frans gebaseerde taal.

Haïti is een van de armste landen op aarde. Het is het armste land op het westelijk halfrond. Er werken tenminste vierhonderdduizend kinderen als slaven; zij worden restaveks genoemd