Prawo i Sprawiedliwość

Brak wersji przejrzanej

Ten artykuł dotyczy polskiej partii politycznej. Zobacz też: Prawo i Sprawiedliwość (czeska partia polityczna).


Prawo i Sprawiedliwość
Lider	Jarosław Kaczyński
Data założenia	13 czerwca 2001
Adres siedziby	ul. Nowogrodzka 84/86 02-018 Warszawa
Ideologia polityczna	neokonserwatyzm, chadecja
Poglądy gospodarcze	solidaryzm
Liczba członków	20 000 (listopad 2008)
Członkostwo międzynarodowe	brak
Europejska Grupa Parlamentarna	Unia na rzecz Europy Narodów
Młodzieżówka	Forum Młodych PiS
Barwy	czerwień, lazur
Obecni posłowie (%)	157 (34%)
Obecni senatorowie (%)	38 (38%)
http://www.pis.org.pl/

Prawo i Sprawiedliwość (PiS) – centroprawicowa partia polityczna zarejestrowana sądownie 13 czerwca 2001 (pierwszy komitet lokalny PiS powstał już 22 marca 2001), założona na fali popularności uzyskanej przez Lecha Kaczyńskiego podczas pełnienia przez niego funkcji ministra sprawiedliwości (VI 2000 – VII 2001). Działacze PiS starszej generacji wywodzą się w większości ze środowisk dawnej AWS (PC, SKL i ZChN) oraz ROP.

Program polityczny

PiS opowiada się za zwiększeniem praw dla ofiar przestępstw i zaostrzeniem kar dla przestępców w szczególności za przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu i mieniu.

Postuluje utworzenie Urzędu Antykorupcyjnego i wprowadzenie zasady jawności oświadczeń majątkowych polityków i urzędników. Partia popiera integrację z Unią Europejską, a także jest za polityką proamerykańską. PiS poparł także udział polskich żołnierzy w operacji w Iraku i sprzeciwia się ich natychmiastowemu wycofaniu.

PiS zaprezentował całościowy projekt nowej konstytucji przewidujący m.in.: przyznanie prezydentowi prawa wydawania na wniosek Rady Ministrów rozporządzeń z mocą ustaw, zmniejszenie Sejmu i Senatu, likwidację Rady Polityki Pieniężnej.

Partia sprzeciwia się: legalizacji eutanazji, aborcji, rejestracji związków homoseksualnych oraz legalizacji tzw. "narkotyków miękkich".

PiS postuluje natomiast: przywrócenie kary śmierci, utrzymanie bezpłatnej edukacji w szkołach podstawowych, średnich i wyższych uczelniach państwowych, bezpłatnej służby zdrowia, lustracji majątkowej polityków oraz upublicznienie nazwisk wszystkich agentów peerelowskich służb specjalnych i dekomunizację, a także zmniejszenie liczby mandatów w obu izbach Zgromadzenia Narodowego i wprowadzenie systemu semiprezydenckiego.

Program gospodarczy

W kwestiach gospodarczych partia opowiada się za gwarantowaniem bezpieczeństwa socjalnego obywatelom przez państwo i jego interwencjonizmem w ramach gospodarki rynkowej. PiS proponuje m.in.: wprowadzenie dwóch stawek podatku PIT (18 i 32%), wprowadzenie ulg podatkowych ze względu na ilość dzieci w rodzinie, utrzymanie zróżnicowanych stawek podatku VAT przy jednoczesnym obniżaniu stawki podstawowej, kontynuowanie prywatyzacji z wyłączeniem kilkudziesięciu spółek o strategicznym znaczeniu dla państwa. PiS sprzeciwia się cięciom w wydatkach socjalnych, a także proponuje wprowadzenie systemu gwarantowanych przez państwo kredytów na cele mieszkaniowe.

Historia PiS

Zobacz więcej w osobnym artykule: Historia Prawa i Sprawiedliwości.

Wybory samorządowe

20 czerwca 2002 r. Prawo i Sprawiedliwość zawarło koalicję wyborczą w wyborach do sejmików województw (z wyjątkiem mazowieckiego i podkarpackiego) z Platformą Obywatelską. Koalicja ta, już w trakcie kampanii wyborczej określana jako POPiS, odnotowała niski wynik (12,11% ważnych głosów), co spowodowane było w dużej mierze przez brak bezpłatnego czasu antenowego w programach ogólnopolskich Telewizji Polskiej i Polskiego Radia. Duży wpływ na wynik miał też fakt, iż wyborcy Platformy niekoniecznie chcieli oddawać głosy na wspólną listę z PiS (przenieśli swe głosy na UW i SLD), zwolennicy PiS-u zaś poparli kandydatów Ligi Polskich Rodzin. W efekcie wyborów PiS współrządzi obecnie w województwach mazowieckim, małopolskim, dolnośląskim i pomorskim. W wyborach samorządowych Lech Kaczyński został prezydentem Warszawy. W wyborach samorządowych w 2006 roku, PiS przegrał z Platformą Obywatelską w wyborach do sejmików wojewódzkich, natomiast wygrał w wyborach do rad gmin i powiatów. Wybory te potwierdziły silne miejsce PiS-u jako partii konserwatywnej na polskiej scenie politycznej.

Wybory parlamentarne

Poparcie dla PiS w wyborach 2007 z podziałem na okręgi

W wyborach do Sejmu 23 września 2001 r. (z listy PiS kandydowali też członkowie Przymierza Prawicy) PiS uzyskał 9,50% głosów co pozwoliło mu zająć czwarte miejsce i zdobyć 44 mandaty poselskie. 25 września 2005 Prawo i Sprawiedliwość zwyciężyło w wyborach parlamentarnych zdobywając 26,99% głosów w wyborach do Sejmu. 21 października 2007 Prawo i Sprawiedliwość uzyskało 32,11% co, pomimo zwiększenia poparcia o około 5 pkt. proc., pozwoliło PiS zająć dopiero drugie miejsce i zdobyć 166 mandatów poselskich. W uzupełniających wyborach parlamentarnych do Senatu w 2008 roku, kandydat PiS Stanisław Zając odniósł zwycięstwo, zdobywając mandat. Osiągnął wynik 47,92%.

Wybory do PE

W wyborach do Parlamentu Europejskiego 13 czerwca 2004 r. PiS uzyskało 12,67% głosów co pozwoliło zająć mu trzecie miejsce i zdobyć 7 mandatów. Eurodeputowani PiS wchodzą w skład Unii na rzecz Europy Narodów.

Wybory prezydenckie

Premier Marcinkiewicz i Lech Kaczyński w czasie uroczystości zaprzysiężenia prezydenta

Lech Kaczyński, 19 marca 2005, jako pierwszy zgłosił swoją chęć wystartowania z ramienia Prawa i Sprawiedliwości. Jego sztab wyborczy został zarejestrowany przez Państwową Komisję Wyborczą 23 czerwca 2005. W I turze wyborów, 9 października, głosy na Lecha Kaczyńskiego oddało 4 947 927 wyborców (33,10%). Pozwoliło mu to zająć 2. miejsce. Tym samym, ponieważ pierwsza tura nie przyniosła rozstrzygnięcia, dwa tygodnie później, odbyła się druga tura wyborów prezydenckich. 23 października 2005, Lech Kaczyński wygrał II turę wyborów prezydenckich zdobywając 54,04% głosów. Uzyskał duże poparcie we wschodniej i południowej Polsce. Miał duże poparcie ze strony kleru katolickiego, w tym wpływowej radiostacji Radio Maryja.

Blok Naprawy Państwa

Propozycja wysunięta przez prezesa Prawa i Sprawiedliwości Jarosława Kaczyńskiego 21 stycznia 2006 roku po naradzie Rady Politycznej PiS. BNP miał być koalicją parlamentarną skupiającą ugrupowania Prawa i Sprawiedliwości, Platformy Obywatelskiej, Ligi Polskich Rodzin, Polskiego Stronnictwa Ludowego oraz Samoobrony RP (wszystkie kluby V kadencji Sejmu RP oprócz Sojuszu Lewicy Demokratycznej).

Zobacz wiadomość w serwisie Wikinews na temat propozycji Kaczyńskiego odnośnie BNP

Koalicja BNP miała być zapleczem rządu Kazimierza Marcinkiewicza w parlamencie. Miała realizować zadanie naprawy państwa polskiego i realizację programu koalicyjnego. Miała stanowić kontynuację paktu stabilizacyjnego, zaproponowanego wcześniej również przez Jarosława Kaczyńskiego. Na pakt stabilizacyjny składa się jedenaście projektów ustaw autorstwa Prawa i Sprawiedliwości. BNP miał być alternatywą dla rozpisania nowych wyborów i umożliwić wyjście z kryzysu sejmowego.

W styczniu 2008 tygodnik "Wprost" opublikował fragmenty tajnego raportu napisanego na zlecenie LiD przez wybranych ekspertów lewicy. Konkluzją raportu było że "jedyną spójną wizję problemów kraju i sposobów radzenia sobie z nimi przedstawiał właśnie PiS"^[1].

Prawo
Ten artykuł jest częścią serii Polityka III RP
Konstytucja Polskie prawo
Władza wykonawcza
Prezydent Lech Kaczyński Prezes Rady Ministrów Donald Tusk Rada Ministrów
Władza ustawodawcza
Sejm Senat Zgromadzenie Narodowe
Władza sądownicza
Sąd Najwyższy Trybunał Konstytucyjny Trybunał Stanu Naczelny Sąd Administracyjny
Samorząd terytorialny
Samorząd w Polsce Samorząd gminny Samorząd powiatowy Samorząd województwa
Kluby parlamentarne
PO PiS Lewica PSL
Wybory
Wybory w Polsce (od 1989): prezydenckie: 1990 1995 2000 2005 parlamentarne: 1989 1991 1993 1997 2001 2005 2007 samorządowe: 1990 1994 1998 2002 2006 europejskie: 2004 Referenda ogólnokrajowe (od 1989): 1996 1997 2003

Aktualna sytuacja partii

Obecnie Prawo i Sprawiedliwość jest największą partią opozycyjną w polskim parlamencie (157 posłów i 38 senatorów) oraz drugą, po Platformie Obywatelskiej, największą partią w Polsce - liczy ok. 20.000 członków.^[2].

W maju 2008 roku władze partii wyszły z zamiarem utworzenia zagranicznych struktur partyjnych w Chicago. Prawo i Sprawiedliwość cieszy się wśród tamtejszej polonii rekordowym poparciem.^[3] W wyborach prezydenckich w 2005 roku kandydat PiS-u, Lech Kaczyński zdobył tam ponad 75% głosów (jego konkurent Donald Tusk zdobył wtedy 19% głosów).

W 2008 roku Prawo i Sprawiedliwość rozpoczęło akcję promocyjną w mediach. Została utworzona telewizja PiS TV, a Klub Parlamentarny utworzył swoje profile na serwisach społecznościowych (m.in. nasza-klasa.pl, youtube.com, salon24.pl). W tym samym roku do partii wstąpił znany poseł na Parlament Europejski, Ryszard Czarnecki. Pojawiła się także propozycja ze strony irlandzkiego biznesmena Declana Ganleya, który chciałby współpracować z PiS-em.

Komitet Honorowego Poparcia

W 2007 roku, przed wyborami parlamentarnymi, Prawo i Sprawiedliwość ogłosiło swój komitet honorowego poparcia liczący blisko 50 osób. Przewodniczył mu prof. Wojciech Kilar, a w jego składzie znaleźli się m.in.^[4]^[5]: