Stan wyjątkowy

Brak wersji przejrzanej

Stan wyjątkowy - jeden z nadzwyczajnych stanów państwa, którego wprowadzenie powoduje w szczególności ograniczenie określonych praw i swobód obywatelskich. W Polsce instytucja stanu wyjątkowego była w regulacjach konstytucyjnych w latach 1952-1983 wchłonięta przez instytucję stanu wojennego.

W Polsce stan wyjątkowy może wprowadzić prezydent na czas oznaczony, lecz nie dłuższy niż 90 dni, na części albo na całym terytorium kraju, jeśli:

zagrożone zostało bezpieczeństwo wewnętrzne państwa;
zagrożone zostało bezpieczeństwo obywateli lub naruszony porządek publiczny;
w przypadku klęski żywiołowej.

Prezydent może przedłużyć ten stan tylko raz (na okres nie dłuższy niż 60 dni) za zgodą Sejmu.

W czasie stanu wyjątkowego oraz przez 3 miesiące po jego zakończeniu nie mogą być zmienione Konstytucja i ordynacje wyborcze oraz nie można rozwiązać Sejmu; nie przeprowadza się też wyborów ani referendów ogólnokrajowych. W przypadku upływu kadencji Prezydenta, Sejmu i Senatu bądź organów samorządu terytorialnego ulegają one odpowiedniemu przedłużeniu.

[edytuj] Akty normatywne regulujące funkcjonowanie państwa podczas obowiązywania stanu wyjątkowego w Polsce

#	Akt normatywny	Data wejścia w życie	Data uchylenia	Uwagi
1	Dekret z dnia 2 stycznia 1919 r. o wprowadzeniu stanu wyjątkowego (Dz.Pr.P.P. Nr 1, poz. 79 i Nr 14, poz. 159)	2 stycznia 1919	1 sierpnia 1919
2	Ustawa z dnia 25 lipca 1919 r. w przedmiocie zapewnienia bezpieczeństwa Państwa i utrzymania porządku publicznego w czasie wojny (Dz.Pr.P.P. Nr 61, poz. 364)	1 sierpnia 1919	19 marca 1928
3	Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 16 marca 1928 r. o stanie wyjątkowym (Dz.U. Nr 33, poz. 307)	19 marca 1928	10 marca 1937
4	Ustawa z dnia 22 lutego 1937 r. o stanie wyjątkowym (Dz.U. Nr 17, poz. 108)	10 marca 1937	po 1945	Desuetudo
5	Ustawa z dnia 5 grudnia 1983 r. o stanie wyjątkowym (Dz.U. Nr 66, poz. 297, z 1989 r. Nr 34, poz. 178, z 1997 r. Nr 81, poz. 512 i z 2002 r. Nr 156, poz. 1301)	10 grudnia 1983	21 stycznia 2003
6	Ustawa z dnia 21 czerwca 2002 r. o stanie wyjątkowym (Dz.U. Nr 113, poz. 985, Nr 153, poz. 1271 i z 2006 r. Nr 104, poz. 711)	21 stycznia 2003		Obowiązuje

[edytuj] Literatura

Michał Brzeziński, Stany nadzwyczajne w polskich konstytucjach, Warszawa 2007 (ISBN 978-83-7059-814-3)
Lech Mażewski, Stany nadzwyczajne w Polsce w latach 1918-1989, Toruń 2006 (ISBN 978-83-7441-497-5)

Źródło: „http://pl.wikipedia.org/wiki/Stan_wyj%C4%85tkowy”

Kategoria: Bezpieczeństwo publiczne